Siêu Âm Bệnh Lý Tuyến Giáp Có Vai Trò Quan Trọng Như Thế Nào?

Siêu âm bệnh lý tuyến giáp là một phương pháp phổ biến giúp phát hiện ra bệnh lý ở tuyến giáp thường gặp để có biện pháp điều trị kịp thời và hiệu quả. Những phương pháp này có lợi ích và rủi ro như thế nào đối với người bệnh?

Siêu âm bệnh lý tuyến giáp
Siêu âm bệnh lý tuyến giáp

Siêu âm bệnh lý tuyến giáp giúp các bác sĩ nhanh chóng phát hiện được những bất thường ở tuyến giáp. Đây là cách kiểm tra phổ biến và nhanh chóng hiện nay, thông qua sóng âm thanh để tạo ra các hình ảnh ở tuyến giáp từ đó sẽ có các kết luận chính xác hơn nếu bệnh nhân bị nghi ngờ mắc các bệnh liên quan đến tuyến giáp.

Nhưng có rất nhiều bệnh nhân vẫn còn lo lắng về việc dùng máy siêu âm liệu có gây nguy hiểm gì không? Quá trình siêu âm diễn ra như thế nào? Bài viết này giúp bạn hiểu rõ hơn các vấn đề liên quan đến phát hiện bệnh lý tuyến giáp bao gồm cường giáp và suy giáp bằng phương pháp siêu âm.

1. Tìm Hiểu Tuyến Giáp Và Bệnh Lý Tuyến Giáp

Tìm hiểu về tuyến giáp và bệnh lý tuyến giáp

Để giải đáp thắc mắc siêu âm bệnh lý tuyến giáp có tầm quan trọng như thế nào, trước tiên chúng ta nên biết được tuyến giáp là gì và các bệnh lý tuyến giáp thường gặp.

Tuyến giáp là một bộ phận quan trọng nằm ngang hàng với đốt xương sống C5 – T1, ở vị trí trước cổ. Tuyến giáp có hình dạng giống như con bướm, có khối lượng trung bình khoảng 20 – 25 gram, bao gồm 2 thuỳ là thuỳ trái và thuỳ phải nối với nhau thông qua eo tuyến.

Tuy tuyến giáp là một bộ phận nhỏ ít được chú ý đến, nhưng lại đảm nhiệm chức năng cực kỳ quan trọng duy trì sự ổn định của các cơ quan khác trong cơ thể. Tuyến giáp là nơi điều tiết hai loại hormon T3 (Triiodothyronine) và T4 (Thyroxine) giúp quá trình trao đổi chất diễn ra bình thường, duy trì nồng độ canxi trong máu luôn ở mức 1%, kích thích sự hoạt động của hệ thần kinh và tim mạch.

Khi tuyến giáp gặp vấn đề bất thường, tăng giảm lượng hormone tiết ra không đều sẽ dẫn đến các bệnh lý tuyến giáp như:

Suy Giáp là tình trạng tuyến giáp hoạt động kém hiệu quả, giảm tiết các hormone khiến quá trình trao đổi chất trong cơ thể diễn ra bất thường, ảnh hưởng đến sức khỏe người bệnh.

Suy giáp bẩm sinh xảy ra khi tuyến giáp không sản xuất đủ hormone cho các hoạt động sống của cơ thể. Bệnh xảy ra ở trẻ sơ sinh cần được điều trị sớm để tránh ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển của trẻ.

Cường giáp là tình trạng tuyến giáp tăng tiết hormone đẩy nhanh quá trình trao đổi chất khiến cơ thể không kịp thích ứng gây ra các vấn đề sức khỏe của người bệnh.

Bệnh Basedow là bệnh tự miễn có tính chất phổ biến cao, nhưng gây ra nhiều triệu chứng và biến chứng nguy hiểm cho người mắc. Có đến 80% người bị cường giáp sẽ mắc phải bệnh Basedow.

Ung thư tuyến giáp là một bệnh ác tính khiến tuyến giáp phình to và nổi lên các hạch ở vùng cổ khiến cơ thể rơi vào trạng thái căng thẳng mệt mỏi...Dễ xảy ra các biến chứng nếu không được điều trị kịp thời.

2. Siêu Âm Tuyến Giáp Là Gì?

Siêu âm tuyến giáp là gì?

Siêu âm bệnh lý tuyến giáp là phương pháp thông qua các sóng âm, từ đó các bác sĩ sẽ chẩn đoán bệnh tuyến giáp từ hình ảnh siêu âm có độ phân giải cao để quan sát rõ từng chi tiết về tính chất, đặc điểm hiện trạng của tuyến giáp và cấu trúc các vùng lân cận xoay quanh tuyến giáp.

Trong quá trình khám sức khỏe định kỳ, siêu âm tuyến giáp cũng là một phần để kiểm tra những những dấu hiệu bất thường của cơ thể. Đây là một phương pháp hoàn toàn không gây đau đớn, an toàn cho bệnh nhân. Và hiện nay không có chống chỉ định cho siêu âm tuyến giáp.

3. Mục Đích Của Siêu Âm Tuyến Giáp

Mục đích của siêu âm tuyến giáp

Tuyến giáp là một cơ quan có vai trò quan trọng điều khiển các quá trình chuyển hóa, nhưng lại có nhiều bệnh lý. Theo các nghiên cứu tỷ lệ phụ nữ mắc các bệnh lý tuyến giáp cao hơn nam giới. Khi tuyến giáp có vấn đề sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khoẻ và gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm, nhưng triệu chứng lại khá mơ hồ không thể nhìn rõ bằng mắt thường.

Chính vì thế kiểm tra sức khỏe định kỳ là việc làm cần thiết để phát hiện sớm các bất thường ở tuyến giáp. Mà siêu âm tuyến giáp là một phương pháp thông dụng được sử dụng rộng rãi hiện nay. Việc siêu âm tuyến giáp được thực hiện nhằm mục đích:

  • Nhờ vào kết quả siêu âm sẽ kiểm tra được kích thước tuyến giáp có dấu hiệu bất thường nào không. Phát hiện các tổn thương ở tuyến giáp là tổn thương khu trú hay lan toả.
  • Dò tìm và phát hiện các khối u xuất phát từ tuyến giáp.
  • Quan sát và tìm hiểu các tổn thương xung quanh vùng cổ bắt nguồn từ tổn thương tuyến giáp.
  • Theo dõi mức độ tiến triển của các bệnh ở tuyến giáp.

4. Cần Chuẩn Bị Gì Trước Khi Siêu Âm Tuyến Giáp?

Cần chuẩn bị gì trước khi siêu âm tuyến giáp

Trước khi tiến hành siêu âm tuyến giáp người bệnh không cần phải kiêng cử gì về vấn đề ăn uống, thả lỏng tinh thần thoải mái, không đeo trang sức ở vùng cổ, nếu có thể nên mặc áo có cổ rộng rãi. Ở một số bệnh viện bệnh nhân sẽ được thay áo choàng chuyên dùng để dễ thực hiện các thao tác khi siêu âm.

Nếu đối tượng bệnh nên là bé nhỏ, ba mẹ nên giải thích trước cho bé, tránh gây tâm lý hoang mang. Nếu các bé ở độ tuổi bé hơn, trong lúc tiến hành siêu âm người nhà có thể trò chuyện cùng bé hoặc đem theo đồ chơi để đánh lạc hướng giúp các bác sĩ thực hiện việc siêu âm dễ dàng hơn.

5. Quá Trình Siêu Âm Tuyến Giáp Diễn Ra Như Thế Nào?

Qúa trình siêu âm tuyến giáp diễn ra như thế nào?

Siêu âm tuyến giáp thường diễn ra trong khoảng 30 phút là kết thúc. Khi bắt đầu siêu âm bệnh nhân sẽ nằm trên bàn kiểm tra, được bác sĩ yêu cầu nằm ngửa hoặc nghiêng đầu sang trái hoặc phải theo hướng dẫn để khảo sát tất cả hình ảnh của tuyến giáp. Một chiếc gối nhỏ được kê phía sau gáy của bệnh nhân giúp mở rộng khu vực được quét trong quá trình siêu âm

Tiếp đến bệnh nhân sẽ được một gel lên vùng cổ ở vị trí cần siêu âm. Chất gel này có tác dụng giữ an toàn cho vùng cổ khi các bác sĩ dùng đầu dò tiếp xúc với vùng cổ, ngoài ra còn tránh cho túi khí ở đầu dò và da làm nhiễu sóng siêu âm ảnh hưởng đến chất lượng hình ảnh.

Khi siêu âm tuyến giáp sẽ cung cấp được hình ảnh thực tế tại thời điểm siêu âm và thay đổi liên tục khi đầu dò di chuyển.

Thông qua những hình trên thu được màn hình của máy siêu âm, các bác sĩ sẽ quan sát rõ các đặc điểm của tuyến giáp dựa vào đó để chẩn đoán chính xác nhất các bệnh lý tuyến giáp.

Đến khi kết thúc quá trình siêu âm phần gel dư thừa sẽ được lau sạch, không gây ảnh hưởng đến vùng cổ.

6. Cần Làm Gì Sau Siêu Âm Tuyến Giáp

Sau khi có kết quả chuẩn xác nhờ hình ảnh siêu âm, tùy thuộc vào đó bác sĩ sẽ thông báo cho bệnh nhân có cần theo dõi thêm hoặc được xuất viện ngay sau siêu âm.

Nếu kết quả không có vấn đề gì, bệnh nhân không cần phải áp dụng chế độ chăm sóc đặc biệt nào có thể sinh hoạt ăn uống như bình thường. Chỉ cần thường xuyên tái khám theo định kỳ để theo dõi tình trạng tuyến giáp và giúp phát hiện sớm các triệu chứng phát sinh.

Nếu kết quả siêu âm có sự bất thường thì bệnh nhân sẽ phải tiếp tục theo dõi và được bác sĩ yêu cầu làm các xét nghiệm chuyên sâu, dựa vào kết quả tiếp theo bệnh nhân sẽ được tư vấn điều trị như phẫu thuật loại bỏ nhân giáp, khối u hoặc dùng thuốc để điều trị.

7. Khi Nào Cần Siêu Âm Tuyến Giáp?

Khi kiểm tra sức khỏe định kỳ siêu âm tuyến giáp cũng là một phần kiểm tra tổng quát để phát hiện bệnh và đánh giá tình hình sức khoẻ cho bệnh nhân.

Khi có tình trạng sưng phù bất thường ở vùng cổ, bệnh nhân cảm thấy đau đớn, mệt mỏi các bác sĩ sẽ yêu cầu bệnh nhân tiến hành siêu âm tuyến giáp để kiểm tra và tìm ra nguyên nhân dẫn đến các triệu chứng trên.

Nếu cơ thể bạn có những dấu hiệu bất thường như tim đập nhanh, đánh trống lồng ngực, sụt hoặc tăng cân không rõ nguyên nhân, tay chân run rẩy thì cần đi đến bệnh viện để kiểm tra kịp thời, khi đó dựa vào tình trạng bác sĩ sẽ chẩn đoán và yêu cầu làm siêu âm tuyến giáp để kiểm tra.

8. Siêu âm tuyến giáp có lợi ích gì?

Siêu âm tuyến giáp là phương pháp nhanh chóng giúp phát hiện các bất thường ở tuyến giáp không gây tổn thương đau đớn cho bệnh nhân vì không gây ra xâm lấn. Đôi khi vì đầu dò tiếp xúc với vùng da ở cổ, dùng lực ấn mạnh sẽ có cảm giác hơi khó chịu thoáng qua.

Vì không sử dụng tia bức xạ nên hình ảnh siêu âm rất an toàn, thể hiện rõ nét các mô ở tuyến giáp hơn là phương pháp chụp X quang.

Siêu âm bệnh lý tuyến giáp là phương pháp phổ biến hiện nay, thời gian cho kết quả nhanh, ít tốn kém hơn so với các phương pháp chẩn đoán thông qua hình ảnh khác.

Nhờ vào siêu âm sẽ cung cấp được hình ảnh thời gian thực, đây là một công cụ hữu ích hướng dẫn các thủ tục xâm lấn tối thiểu bao gồm tiêm, chọc hút dịch và làm sinh thiết tuyến giáp.

Siêu âm tuyến giáp giúp phân loại, xác định cấu trúc và vị trí của các khối, đánh giá tổng quan các cấu trúc lân cận xung quanh tuyến giáp để nhận biết các bất thường. Ngoài ra còn giúp đánh giá các biến chứng sau phẫu thuật phù nề, áp xe hoá.

Tuy nhiên phương pháp siêu âm bệnh lý tuyến giáp có một hạn chế là không thể phân biệt rõ ràng giữa bệnh cường giáp và suy giáp. Nếu nhận thấy tuyến giáp có những dấu hiệu bất thường thông qua kết quả siêu âm, bác sĩ sẽ yêu cầu bệnh nhân làm thêm một số xét nghiệm khác để xác định rõ hơn tình trạng bệnh.

Lợi ích của việc siêu âm tuyến giáp

Nhờ vào kỹ thuật siêu âm bệnh lý tuyến giáp sẽ giúp các bác sĩ theo dõi được tình trạng bệnh nhân, nhanh chóng phát hiện những dấu hiệu bất thường ở tuyến giáp thông qua kiểm tra chức năng của tuyến giáp và sàng lọc bệnh. Từ đó, có hướng khắc phục điều trị để tránh được những biến chứng nguy hiểm, đảm bảo sức khỏe cho người bệnh.

1900 1717